Podeli ovo:
Već danima u Republici Srpskoj ne prestaju reagovanja i osude pisma iz Zagreba koje su hrvatski biskupi uputili srpskom patrijarhu Porfiriju, u kojem katolički poglavari negiraju postojanje logora za decu u Jastrebarskom i Sisku, što je izazvalo nevericu u Srpskoj, ali je to opisano i kao čin revizionizma, utoliko neprimereniji jer iza njega stoje crkvene vlasti.
Preživeli logoraši svedoče o brutalnosti logora za decu u jedinoj državi na svetu koja je u Drugom svetskom ratu imala logore za decu – Nezavisnoj državi Hrvatskoj, koje su biskupi nazvali „prihvatilištima”, u kojima su, navodno, časne sestre lečile decu, izveštava RTRS.
„Osuđena sam od ustaše Petra Lovrina da me on lično zakolje. Imao je dug nož, kao kad se kolju janjci, zabio direktno u grkljan i kad izađe na ovu drugu stranu oštrice tog dugačkog noža, onda zna da je obavio posao. Кad je meni zario taj nož u grkljan, nit sam plakala, ništa, potpuno mirna”, svedočila je Zorka Delić Skiba, preživela logorašica iz Jastrebarskog.
Dobrila Кukolj, preživela logorašica iz Jastrebarskog, gledala je kako majka drži dete od 10 meseci. „Hoće da ga otmu, ona ne da, on ga nabija na sablju, baca iza leđa, a tamo su psi”, priča ona.
Direktorka Spomen-područja Donja Gradina Tanja Tuleković izjavila je da je sveska grobara Franje Ilovara, koji je po naređenju časnih sestara danima sahranjivao mrtve mališane, jedan od najpotresnijih dokumenata o umiranju dece u logoru Jastrebarsko.
„Dečja tela bila su spakovana u kištre i sanduke. Da bi ih što više stalo u jedan sanduk, silom su zatvarani poklopci. U jednoj kištri moglo je biti i po osmoro do 10 dece”, navedeno je u svesci grobara Ilovara, koja se čuva u Muzeju na Mrakovici.
Reagujući na pismo zagrebačkix nadbiskupa, koji negiraju da je u Jastrebarskom i Sisku bio logor za decu u Drugom svetskom ratu i tvrde da je reč o „ratnim prihvatilištima”, Tulekovićeva je navela da je čuvar groblja sahranjenu decu računao na „kune” i „komade”, a da je račune svojim potpisom overavala časna sestra Gaudencija.
Na prvoj stranici dnevnika zapisano je da je 22. jula 1942. sahranjeno 107 mališana. Onda stoji račun i potvrda: „Primio na račun kopanja grobova 10.000 kuna za 100 komada dece pokopane”.
Dva meseca od odluke Svetog arhijerejskog sabora SPC i dve sedmice od prvog obeležavanja praznika Svete dece novomučenika jastrebarskih i sisačkih, 13. jula, zagrebački nadbiskupi predvođeni Josipom Bozanićem negiraju da je u Jastrebarskom i Sisku bio logor za decu u Drugom svetskom ratu.
Oni su čak optužili SPC da je ovom odlukom „prihvatila retoriku i komunističku propagandu”, tvrdeći da srpska crkva širi neistine o ulozi Rimokatoličke crkve u Hrvatskoj i nadbiskupa Alojzija Stepinca u Drugom svetskom ratu i da ga kleveće.
Samo s područja Кozare, u logore je odvedeno oko 23.800 dece do 14 godina starosti. Više od 10.000 dece dospelo je u logor Stara Gradiška, 5.650 u sela Mlaka i Jablanac, koja su služila kao jasenovačke ekonomije, 1.300 u logor Ciglana, oko 1.300 u logor Sajmište, dok je ostatak bio u raznim privremenim logorima na širem logorskom području, navode u JUSP „Donja Gradina”.
Mladen Кremenović/Politika
